Sitede ücret rakamı bulamayacaksınız. Bunun arkasında bir saklama yok: ilçeleri arasında yüz kilometreyi aşan uzaklıklar bulunan bir ilde, iki iş arasındaki yol ve gün farkı o kadar büyük olabiliyor ki tek bir rakam okuyanı yanıltır. Bu notta rakamın hangi bilgilerle ortaya çıktığını anlatıyoruz.
Dedektif ücreti ne kadar?
Bir dedektiflik çalışmasının ücreti, işin içeriğine, süresine ve kaç gün süreceğine göre değişir. Size verilen teklif, kapsam yazılı olarak belli olduktan sonra gelir ve o kapsamla sınırlıdır. Çalışma sırasında yeni bir ihtiyaç doğarsa, plan değişmeden önce size sorulur.
İçeriğin ücrete etkisini Van’dan üç örnekle görmek kolay. Edremit’in kente bitişik bir mahallesinde bir adresin bugün kullanılıp kullanılmadığını öğrenmek, kent içinde kısa bir iştir. Gevaş’ın iç kesiminde satılık bir arazinin bugünkü kullanımını fotoğraflamak, aynı gün içinde hem yolu hem araziyi dolaşmayı gerektirir. Söz öncesinde Erciş’te iki ayrı yerde doğrulama yapmak ise iki ilçe arasında bölünen bir plandır. Üçü de “bir araştırma” diye anılır, ama ne kadar sürdükleri ve kaç güne yayıldıkları birbirine benzemez.
Kent içinde ilçe değişince ücret de değişir mi?
İpekyolu, Tuşba ve Edremit’in kente bitişik mahalleleri tek bir kent gibi çalışılır; bu üç ilçe arasında gidip gelmek, ücreti belirleyen bir kalem olmaz. Kent içindeki bir işte ücreti asıl belirleyen, kaç yere bakılacağı ve işin kaç güne yayılacağıdır.
Gürpınar’da ise ilçe adı tek başına bir şey söylemez. Merkezi kente 21-24 km kadar mesafededir, ama ilçe yüzölçümüyle ilin en büyüğüdür; merkezdeki bir adres ile merkeze uzak bir mahalle, aynı ilçenin içinde iki ayrı hesap demektir.
Uzak bir ilçede ücret neden farklı çıkar?
Uzak bir ilçede sahada geçen günün bir bölümü yola ayrılır ve bu, ücrete bir yol günü olarak girer. Başkale’nin ilçe merkezi kente yaklaşık 112-120 km, Bahçesaray yaklaşık 110 km, Çaldıran 109-113 km uzaklıktadır. Çalışma birden çok güne yayılıyorsa yol her gün için yeniden hesaplanır.
Buradan çıkan pratik sonuç şudur: uzak ilçedeki bir işi eksiksiz bilgiyle ve iyi hazırlanmış bir planla bitirmek sizin lehinizedir. Eksik bir adresle çıkılan gün, çoğunlukla ikinci bir yol günü anlamına gelir.
| Durum | Ücrete en çok ne yansır |
|---|---|
| Kent içinde tek adresin doğrulanması | Bakılacak yer sayısı |
| Kent içinde birkaç güne yayılan iş | Kaç güne ihtiyaç olduğu |
| Uzak ilçede tek adres | Yol günü ve o gün yapılabilecek iş |
| Uzak ilçede birkaç gün | Her günün yolu ve toplam gün |
| Kışın yüksek bir ilçe | Takvimin esnek kurulması |
Ücreti makul tutmak için
En etkili yol, sahaya çıkılan günlerin her birini dolu ve doğru kullanmaktır. Aynı güzergâhtaki işler bir araya getirilebilir; örneğin Edremit’teki bir adres ile Gevaş’taki bir arazi, yol aynı olduğundan kimi zaman aynı güne yazılır. Elinizdeki adresi, tarihi ve ilan bağlantısını en baştan vermek, sahada kaybedilecek saati önler. Bir de soruyu kararınıza göre daraltmak işe yarar; “her şeyi öğrenmek” yerine “bu arsayı alırsam ne ile karşılaşırım” gibi bir soru, daha az günle cevaplanır.
Kış ve takvim
Kış, yüksek ilçelerde ücretten çok takvimi etkiler. Bahçesaray yolunun en yüksek noktası olan Karabet Geçidi 3.000 metreye yaklaşır ve kışın uzun süre kapanabilir; öteki yüksek ilçelerde de kar, konuşulmuş bir günü erteleyebilir. Bu aylarda teklif kesin bir gün yerine yolun açık olduğu ilk uygun günlere göre yazılır. Bir gün ertelenirse yenisini sizinle birlikte belirleriz.
Telefonda hemen bir rakam neden söylenmez?
Rakamı belirleyen üç bilgi, yani işin hangi ilçede geçtiği, kaç yere bakılacağı ve kaç gün gerektiği, çoğu zaman ilk konuşmada henüz belli değildir. Bu üçü bilinmeden söylenen bir rakam ya sonradan değişir ya da işi gereğinden dar ya da geniş kurar. Konunuzu okuduktan sonra önce planı, sonra o planın ücretini yazarız; ikisi aynı yazıda durduğu için hangi kalemin neye karşılık geldiğini görürsünüz.
Sahada ek gün gerektiğinde
Teklifteki ücret, teklifte yazan günler ve yerler içindir. Sahada yeni bir yer çıkarsa, örneğin arazinin bir parçası başka bir mahallede görünürse ya da adres başka bir ilçeye uzanırsa, ek günün gerekçesini ve ücretini ayrıca yazarız ve onayınızı bekleriz; kabul etmezseniz rapor, teklifteki günlerde görülenlerle tamamlanır.
Teklifin biçimi
Size gelen teklif, kaç gün, hangi ilçede ve hangi sırayla çalışılacağını, raporda neyin yer alacağını gösteren kısa bir plan biçimindedir. Teklifi isterken konunun geçtiği ilçeyi, biliyorsanız mahalleyi ve öğrenmek istediğiniz şeyi bir iki cümleyle anlatmanız yeter; rakam bu planın son satırıdır. Anlaşma adımlarının sizin tarafınızdan nasıl göründüğünü dedektifle anlaşma notunda yazdık.